ارزیابی ارتباط میان شاخص‌های گیاهی سنجنده MODIS و خشکسالی مراتع شمالی استان گلستان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مرتعداری، گروه منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گنبد، ایران

2 استادیار، گروه منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس. گنبد، ایران

3 استادیار، دانشکده مرتع و آبخیزداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران

چکیده

تحلیل خشکسالی و پارامترهای متاثر بر آن با استفاده از اطلاعات سنجش از دور پتانسیل بالایی برای بهبود دانش علمی در مورد خصوصیات خشکسالی و تاثیرات این پدیده بر روی پوشش گیاهی دارد. تحقیق پیش‌رو با هدف بررسی ارتباط میان شاخص‌های ماهواره‌ای و شاخص SPI در مراتع شمالی استان گلستان صورت گرفت. بدین منظور ابتدا شاخص SPI در میانگین‌های متحرک یک، سه و شش ماهه مورد محاسبه قرار گرفت، سپس نقشه‌های پهنه‌بندی با استفاده از مکانیزم پهنه‌بندی کریجینگ تهیه گردید. در مرحله بعد با استفاده از تصاویر سنجنده MODIS و پس از انجام اصلاحات مورد نیاز این نوع از سنجنده بر روی تصاویر، از 3 شاخص NDVI، SAVI و VCI، نقشه پوشش گیاهی تهیه گردید. همچنین به‌منظور تطابق زمانی داده‌های اقلیمی با تصاویر ماهواره‌ای، پایه زمانی مشترک 9 ساله (89-1380) مطابق با سال میلادی (10-2002) انتخاب گردید. در نهایت به‌منظور بررسی ارتباط میان شاخص‌های تصاویر ماهواره‌ای با شاخص SPI از ضرایب همبستگی و رگرسیون خطی استفاده گردید. نتایج نشان دهنده همبستگی متوسط و خوب میان شاخص‌های ماهواره‌ای با شاخص SPI در ماه‌های اوج رشد پوشش گیاهی بود. همچنین همبستگی میان شاخص‌های پوشش‌ گیاهی با میانگین متحرک سه و شش ماهه در فصول غیر رشد پوشش گیاهی و در فصول رشد پوشش گیاهی با میانگین متحرک یک ماهه شاخص SPI بیشتر بود.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The assessment of relationship between MODIS vegetation indices and drought on northern rangelands of Golestan province

نویسندگان [English]

  • Sina Sarabi 1
  • Ali Heshmatpour 2
  • Choghi Bayram Komaki 3
  • Abolfazl Tahmasebi 2
چکیده [English]

Analysis of drought and factors affecting it using remote sensing data has a high potential to improve scientific knowledge about the properties of drought and the effects of this phenomenon on vegetation. The present study was aimed to investigate the relationship between satellite indices and the SPI index in northern rangeland of Golestan province. For this purpose, SPI index in one, three, and six month- moving averages was calculated and then zoning maps were prepared using kriging. Then, using MODIS images and the corrections, required for this type of sensor, made on the images, a vegetation map was prepared using the indices of NDVI, SAVI and VCI. In order to synchronize the climate data with satellite images, a 9 -year-old common time base was selected . Finally, in order to investigate the relationship between vegetation indices with the SPI indices correlation coefficient and linear regression were used. The results indicated a good correlation between satellite indices and SPI indices in the peak months of vegetation growth. In addition, correlation between vegetation cover indices and three and six-month moving average in non-growing season, and with a one-month moving average of SPI in growing season was higher.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Vegetation cover
  • drought
  • lag time
  • Remote Sensing
  • MODIS Sensor
  • SPI index