بررسی ارتباط جوامع گیاهی و برخی خصوصیات خاک با استفاده از روش آنالیز تطبیقی متعارفی (مطالعه موردی: مراتع اردستان)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه فسا، ایران

2 استادیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی اصفهان، ایران

3 مدرس گروه منابع طبیعی، دانشگاه فسا، ایران

چکیده

پوشش گیاهی مهمترین عامل تاثیرگذار بر پایداری و تعادل اکوسیستم‌‌ها است. بنابراین شناخت عواملی که باعث استقرار و پراکنش پوشش گیاهی می‌شود ضروری است. این مطالعه به منظور تعیین ارتباط پوشش گیاهی با عوامل خاکی در بخشی از مراتع اردستان، واقع در استان اصفهان انجام شد. به منظور تفکیک اولیه جوامع گیاهی از روش چشمی استفاده شد. سطح مناسب پلات نمونه‌برداری به روش سطح حداقل و تعداد پلات، بعد از نمونه‌برداری اولیه به روش آماری تعیین شد. نمونه‌برداری از پوشش گیاهی به روش سیستماتیک – تصادفی و از طریق پلات گذاری در امتداد سه ترانسکت 100 متری انجام شد. در طول هر ترانسکت 10 پلات با ابعاد شش متر مربع و به فاصله 10 متر از هم قرار داده شد. همچنین در هر تیپ گیاهی سه پروفیل خاک ایجاد و با توجه به مرز تفکیک افق‌ها در منطقه و نوع گیاهان موجود، از عمق 0-150 سانتی‌متری نمونه خاک برداشت شد و21 فاکتور خاک مورد بررسی قرار گرفت. تجزیه و تحلیل عاملی متغرها نشان داد که از میان  فاکتورهای مورد استفاده، 17 فاکتور از مهمترین عوامل تاثیرگذار بر پوشش گیاهی این منطقه بودند. به منظور تعیین اثر عوامل محیطی بر استقرار پوشش گیاهی از روش رسته‌بندی آنالیز تطبیقی متعارفی (CCA) و نرم افزار CANOCO استفاده شد. نتایج نشان داد که عوامل محیطی مانند بافت خاک، آهک، پتاسیم و هدایت الکتریکی بیشترین نقش را در استقرار و گسترش جوامع گیاهی منطقه مورد مطالعه داشتند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigation on Relation between Plant Communities and some Soil Properties using Canonical Correspondence Analysis (Case Study: Ardestan Rangelands)

نویسندگان [English]

  • Amir Hosein Parsamehr 1
  • Mohammadreza Vahabi 2
  • zahra Khorovani 3
چکیده [English]

Vegetation cover is one of the most important factors for ecosystem sustainability; thus, recognizing and understanding factors affecting the establishment and distribution of vegetation communities are necessary. This study was aimed to determine the relationship between vegetation and soil parameters of Ardestan rangelands, Isfahan Province. Primarily, the vegetation types were distinguished in the field using physiognomic method. Plot size was determined applying minimal area method. The number of plots was determined using statistical method. Systematic randomized sampling was used and performed along three transects of 100 m length. Ten plots of 6m2 were established along each transect at 10-meter intervals. Three soil profiles were dug in each area and soil samples were taken at a depth of 0-150 cm to study 21 soil factors. The results of factor analysis showed that among variables studied, 17 variables were the most effective factors on vegetation types of the study area. To determine the effect of environmental factors on the establishment of vegetation, canonical correspondence analysis was used applying CANOCO software. Ordination results showed that environmental factors such as soil texture, lime, potassium and electrical conductivity had the most important role in the establishment and expansion of plant communities in the study area.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Plant community
  • soil properties
  • ordination
  • Canonical Correspondence Analysis (CCA)
  • Ardestan