پیش‌بینی تغییرات آینده پوشش اراضی منطقه حفاظت شده سبزکوه با استفاده از مدل CA-Markov

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مرتعداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 دانشیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه شهرکرد، ایران

چکیده

منطقه حفاظت شده سبزکوه دارای اکوسیستم‌های متنوعی بوده، از نظر تنوع اقلیمی و توپوگرافی، رویشگاهی و حیات وحش بسیار غنی است و اکوسیستم‌های آن همچون سایر اکوسیستم‌های نیمه‌خشک ایران، در طی سال‌های گذشته دستخوش تغییراتی در ساختار پوشش گیاهی خود شده‌اند. امروزه مدل‌های زنجیره‌ای Markov برای پیش‌بینی کمّی این تغییرات، کاربرد گسترده‌ای در مطالعات اکولوژیکی یافته‌اند. در این مطالعه از داده‌های ماهواره‌ای و سیستم اطّلاعات جغرافیایی استفاده شد تا با توجّه به روند تغییرات در گذشته و به شرط ادامه‌ی روند فعلی، وضعیت آتی منطقه با استفاده از CA-Markov مورد پیش‌بینی قرار گیرد. در این مطالعه از تصاویر سنجنده‌های MSS (سال 1354) و ETM+ (سال 1382) جهت تهیه نقشه پوشش اراضی به روش طبقه‌بندی حداکثر شباهت بکار گرفته شد. سپس از مدل CA-Markov به منظور پیش‌بینی تغییرات احتمالی در 15 سال آینده استفاده گردید. محاسبات مربوط به پیش‌بینی تغییرات نشان داد که به مساحت اراضی کشاورزی، مراتع بوته‌ای و جنگل‌های منطقه افزوده شده ولی از مساحت مراتع علفی و اراضی لخت کاسته خواهد شد. نتایج این پیش بینی، ابزاری ارزشمند را در اختیار مدیران و سیاستگذاران منابع طبیعی و محیط‌زیست قرار می‌دهد تا با دیدی آگاهانه‌تر در راستای حفظ این منطقه ارزشمند بکوشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Land cover change prediction in Sabzkouh protected area using CA-Markov modeling

نویسندگان [English]

  • Zahra Abolalizadeh 1
  • Ataollah Ebrahimi 2
چکیده [English]

Sabzkouh protected area is located in central Zagros. This area, with a variety of natural ecosystems and landscapes, is very rich from the point of diversity of climate, topography, habitats and wildlife. Its ecosystems, like other semi-arid ecosystems of Iran, have undergone changes in their structure in recent years. Nowadays, Markov chain models are widely used in ecological studies to predict these changes quantitatively. For this purpose, satellite images and geographic information system were used to predict the future condition of the region using CA-Markov model. Finally, the land cover map of the region for the next fifteen years (2003-2018) was predicted by CA-Markov model. According to the prediction map, an increase in the area of agricultural lands, shrub/brush rangelands and forests of the region was observed, while the area of forbs rangelands and bare lands decreased. The results of these predictions provide a valuable tool to the managers and policy makers of natural resources and environment

کلیدواژه‌ها [English]

  • land cover
  • Remote Sensing
  • Landsat
  • CA-Markov model
  • Sabzkouh